Türk Havacılık ve Uzay Sanayii (TUSAŞ) tarafından geliştirilen HÜRJET için İspanya ile yürütülen tedarik programı, yeni bir sanayi iş birliği aşamasına geçiyor. Savunma Sanayii Başkanı Haluk Görgün’ün açıklamasına göre ilk uçaklar Türkiye’de üretilecek ve teslim edilecek. Sonraki aşamada ise İspanyol alt yüklenicilerin geliştirdiği sistem ve ekipmanlar uçağa entegre edilecek.
Görgün, 14 Ekim’de Ankara’da düzenlenen Türkiye Savunma ve Havacılık Sanayii İş Birliği Günleri’nin açılışında yaptığı konuşmada, HÜRJET’in İspanya tarafından tercih edilmesini iki ülke arasındaki savunma sanayii iş birliğinin önemli örneklerinden biri olarak gösterdi.
Görgün, İspanya’daki alt yüklenicilerin katkıları ve ülkede yürütülecek sertifikasyon süreciyle HÜRJET’in iki ülkenin ortak platformu hâline gelebilecek bir versiyonunun teslim edileceğini belirtti. Böylece program, uçakların Türkiye’de üretilip ihraç edilmesinin ötesinde, İspanyol şirketlerinin de tasarım uyarlaması, sistem entegrasyonu ve destek faaliyetlerine katılacağı bir yapıya dönüşecek.
HÜRJET’in İspanya Programı 2,6 Milyar Avro Değerinde
İspanya, HÜRJET’i Hava ve Uzay Kuvvetlerinin ileri jet pilot eğitimi ihtiyacını karşılamak ve mevcut F-5 eğitim uçaklarının yerini almak üzere seçti. Program, TUSAŞ ile Airbus arasındaki iş birliği çerçevesinde yürütülüyor.
Nisan 2026’da imzalanan nihai tedarik sözleşmesi, 30 HÜRJET uçağını kapsıyor. Programın toplam değerinin yaklaşık 2,6 milyar avro olduğu açıklanmıştı.
Teslimatların ilk aşamasında uçaklar TUSAŞ tesislerinde üretilecek. Sonraki aşamada İspanya’da uçaklara yerel sanayi tarafından geliştirilen sistemlerin entegre edilmesi, İspanyol gereksinimlerine uyarlanması ve sertifikasyon çalışmalarının yürütülmesi planlanıyor.
Program yalnızca uçak tedarikini kapsamıyor. Pilotların eğitimi için simülatörler, eğitim altyapısı, bakım ve operasyon desteği de entegre eğitim sistemi kapsamında yer alıyor. Airbus, İspanya’daki sanayi ve entegrasyon faaliyetlerinde önemli bir rol üstleniyor.
Hedefte Diğer NATO Ülkeleri De Var
Haluk Görgün, İspanya için geliştirilecek konfigürasyonun ilerleyen dönemde diğer NATO ülkelerine ve dost ülkelere de sunulabileceğini söyledi. Bu yaklaşım, HÜRJET’in Avrupa pazarındaki potansiyelini genişletmeyi ve ortak üretim modelini yeni müşterilere taşımayı amaçlıyor.
İspanya’nın projeye katılımı, HÜRJET’in Avrupa’daki kullanıcıların operasyonel ihtiyaçlarına göre uyarlanması açısından önem taşıyor. Yerel sanayinin programa dâhil edilmesi; bakım, sistem entegrasyonu, sertifikasyon ve uzun vadeli teknik destek alanlarında da iş birliği imkânı oluşturuyor.
Bununla birlikte, diğer NATO ülkelerine satış yapılması henüz kesinleşmiş bir tedarik anlaşması anlamına gelmiyor. Görgün’ün açıklaması, İspanya için geliştirilecek ortak konfigürasyonun gelecekteki ihracat hedefini ortaya koyuyor.
HÜRJET’in Teknik Özellikleri
TUSAŞ tarafından geliştirilen HÜRJET, tek motorlu, tandem koltuk düzenine sahip, süpersonik hızlara ulaşabilen bir jet eğitim uçağı. Platform, ileri seviye pilot eğitiminin yanı sıra hafif taarruz görevleri için de kullanılabilecek şekilde tasarlandı.
Uçağın temel teknik özellikleri şöyle:
- Motor: General Electric F404-GE-102 turbofan
- Azami Hız: Mach 1,4
- Servis Tavanı: 45.000 Feet
- Uzunluk: Yaklaşık 13,6 Metre
- Kanat Açıklığı: Yaklaşık 9,5 Metre
- Koltuk Düzeni: İki Pilot İçin Tandem Yerleşim
HÜRJET’in dijital uçuş kontrol sistemi ve modern aviyonik mimarisi, pilotların Eurofighter Typhoon ve F-35 gibi gelişmiş savaş uçaklarına geçiş öncesinde eğitim almasını destekliyor. Uçağın hafif taarruz konfigürasyonu ise uygun sistem ve mühimmat entegrasyonuyla farklı görevlerde kullanılmasına imkân tanıyor.
İspanya programında gerçekleştirilecek değişikliklerin kapsamı, ortak konfigürasyonun hangi yerli sistemleri içereceği ve bu yapılandırmanın diğer müşterilere ne ölçüde sunulacağı, programın ilerleyen aşamalarında belirginleşecek.
